Aleksandr Puškin

inson
Činsijət	merd
Šəhrvandəti	Urusijəti Imperijə
Yštə zyvonədə nom	Aleksandr Serqeeviç Puşkin
Nom	Aleksandr
Familija	Puşkin
Odəmi patronim ja matronim	Serqeeviç
Təxəllus	Aleksandr NKŞP, İvan Petroviç Belkin, Feofilakt Kosiçkin, P., St. Arz. (Starıй Arzamaseц), A. B.
Zandruž	26 Maj 1799
Dynjo omə	Məskova
Date of baptism	8 Ijun 1799
Marde taryx	29 Janvar 1837
Marde vyrə	Sankt-Peterburg
Marde səbəb	odəmi kyšte, duel
Cerə mardə	gunshot wound
Kyštəkəs	Georges-Charles de Heeckeren d'Anthès
Dəkandə vyrə	Svyatogorsky Monastery
Pyə	Sergey Pushkin
Moə	Nadezhda Pushkina
Boə/hovə	Olga Pavlischeva, Lev Sergeyevich Pushkin
Həmro	Natalia Pushkina
Əǧylon	Maria Pushkina, Natalya Pushkina, Alexander Alexandrovich Pushkin, Grigory Pushkin
Inə zyvon	Urusi zyvon
Kom zyvononədə gəp žəjdə ja nyvyštejdə	Urusi zyvon
Nyvyštə əsəron zyvon	Urusi zyvon, Fyrəngi zyvon
Fəolijəti sahə	study of history, dramaturgy, translation, criticism
Vəzifə	member of Filiki Eteria
Handə vyrə	Tsarskoye Selo Lyceum
Ko karde bino kardyše	1814
End of work period	1837
Din	Eastern Orthodoxy
Əsəron sijohi	Alexander Pushkin bibliography
Artist files at	Frick Art Research Library
Has works in the collection	Stedelijk Museum Amsterdam
Lyvemon	Romanticism
Uzvəti	Arzamas Society, Green Lamp Society
Umutə bejdə	Pushkin studies
Končo šikilyš heste	Alexander Pushkin, Alexander Pushkin memorial
Civil rank	titular councillor
Əloǧəjn byə kategorijə	Category:Works by Aleksandr Pushkin
Copyright status as a creator	copyrights on works have expired
Documentation files at	SAPA Foundation, Swiss Archive of the Performing Arts

Aleksandr Sergeevic Puškin (6 ijun 1799 sor, Məskova — 10 fevral 1837 sor, Sankt-Peterburg) — urusə šair, dramaturg u nasir, ki cy urusə realistə səmti banije^[1], ədəbijətə tənǧidəkə^[2] u ədəbijoti teoretik, taryxəvon, publisist, žurnalist, redaktor u nəšrəkə^[3].

XIX əsri iminə poədə ən nyfuzinə ədəbijə xodimonədə gyləje. Əcəj žimoni vaxtədə bəj votejdəbin ki əv əhəngə millijə urusə šaire^[4]. Puškin bənə ysətnə urusə ədəbijə zyvoni əsoson onoəkəs hisob bejdə^[5].

Biografijə

Əǧyləti

26 maj (6 ijun) 1799 sorədə Məskovədə bə dynjo omə, Nemeson slobodə vyrədə.

Tovystonədə validejnon de əj bə Mixajlovskoje šin, pešo tosə 1801 sori əvəsori xyjzon Peterburgədə žijedəbe cy həsy — Marijə Alekseevna Gannibal (1745—1818) kədə. Bəzne be hežo by vaxtədə əv imperator I Pavel vindəše u pešo nyvyštəše ki «Az de gylə šahym vinde…»^[6].

Nuperəsəti

Šəšə sor (1811—1817) Puškin Tsarskoje Selo Imperatorə Lisejədə dəvoniše, kom 19 oktjabr 1811 sorədə obəj. Ijo čyvonə šair 1812 sori cy Fyrəngystoni bə Urusijəti mydoxilə hodison dəvoniše. Ijo iminə kərə əcəjku šairə istedad obəj. Lisejədə soron barədə, lisejə boəti barədə xotiron hešo cy šairi čonədə mandin^[7].

Səvonon

↑ Qinzburq L. Я. O lirike. — Vtoroe, dopolnennoe. — Leninqrad: Sovetskiй pisatelь, 1974. — S. 172—243.
↑ Puşkin, Aleksandr Serqeeviç : [arx. 22 iюnя 2022] / İvinskiй D. P. // Pustırnik — Rumçerod [Эlektronnıй resurs]. — 2015. — S. 38—42. — (Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя : [v 35 t.] / ql. red. Ю. S. Osipov ; 2004—2017, t. 28). — ISBN 978-5-85270-365-1.Puşkin Aleksandr Serqeeviç : [arx. 22 iюnя 2022] / D. P. İvinskiй // Pustırnik — Rumçerod. — M. : Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя, 2015. — S. 38—42. — (Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя : [v 35 t.] / ql. red. Ю. S. Osipov ; 2004—2017, t. 28). — ISBN 978-5-85270-365-1.
↑ Perevalova E. V. A. S. Puşkin — jurnalist, izdatelь, redaktor // Rhema. Rema. — 2010. — Vıp. 4. — S. 35–45. — ISSN 2500-2953. Arxivirovano 28 яnvarя 2024 qoda.
↑ A. İ. Reйtblat. Kak Puşkin vışel v qenii. M.: NLO, 2001, s. 53
↑ Vinoqradov V. V. A. S. Puşkin — osnovopolojnik russkoqo literaturnoqo яzıka // İzvestiя Akademii nauk SSSR / AN SSSR. Otdelenie literaturı i яzıka. — M.; L.: İzdatelьstvo AN SSSR, 1949. — T. VIII. — S. 187—215., Tomaşevskiй B. Voprosı яzıka v tvorçestve Puşkina // Puşkin: İssledovaniя i materialı / AN SSSR. İnstitut rus. lit. (Puşkin. Dom). — M.; L.: İzdatelьstvo AN SSSR, 1956. — T. 1. — S. 126—184.
↑ Qeorqiй Çulkov. Jiznь Puşkina // Novıй mir. — 1936. — № 5. — S. 6.
↑ Lotman Ю. M. Aleksandr Serqeeviç Puşkin: Bioqrafiя pisatelя // Puşkin: Bioqrafiя pisatelя; Statьi i zametki, 1960—1990; «Evqeniй Oneqin»: Kommentariй. — SPb. : İskusstvo-SPB, 1995. — S. 21—184.

[1] Qinzburq L. Я. O lirike. — Vtoroe, dopolnennoe. — Leninqrad: Sovetskiй pisatelь, 1974. — S. 172—243.

[2] Puşkin, Aleksandr Serqeeviç : [arx. 22 iюnя 2022] / İvinskiй D. P. // Pustırnik — Rumçerod [Эlektronnıй resurs]. — 2015. — S. 38—42. — (Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя : [v 35 t.] / ql. red. Ю. S. Osipov ; 2004—2017, t. 28). — ISBN 978-5-85270-365-1.Puşkin Aleksandr Serqeeviç : [arx. 22 iюnя 2022] / D. P. İvinskiй // Pustırnik — Rumçerod. — M. : Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя, 2015. — S. 38—42. — (Bolьşaя rossiйskaя эnцiklopediя : [v 35 t.] / ql. red. Ю. S. Osipov ; 2004—2017, t. 28). — ISBN 978-5-85270-365-1.

[3] Perevalova E. V. A. S. Puşkin — jurnalist, izdatelь, redaktor // Rhema. Rema. — 2010. — Vıp. 4. — S. 35–45. — ISSN 2500-2953. Arxivirovano 28 яnvarя 2024 qoda.

[4] A. İ. Reйtblat. Kak Puşkin vışel v qenii. M.: NLO, 2001, s. 53

[5] Vinoqradov V. V. A. S. Puşkin — osnovopolojnik russkoqo literaturnoqo яzıka // İzvestiя Akademii nauk SSSR / AN SSSR. Otdelenie literaturı i яzıka. — M.; L.: İzdatelьstvo AN SSSR, 1949. — T. VIII. — S. 187—215., Tomaşevskiй B. Voprosı яzıka v tvorçestve Puşkina // Puşkin: İssledovaniя i materialı / AN SSSR. İnstitut rus. lit. (Puşkin. Dom). — M.; L.: İzdatelьstvo AN SSSR, 1956. — T. 1. — S. 126—184.

[6] Qeorqiй Çulkov. Jiznь Puşkina // Novıй mir. — 1936. — № 5. — S. 6.

[7] Lotman Ю. M. Aleksandr Serqeeviç Puşkin: Bioqrafiя pisatelя // Puşkin: Bioqrafiя pisatelя; Statьi i zametki, 1960—1990; «Evqeniй Oneqin»: Kommentariй. — SPb. : İskusstvo-SPB, 1995. — S. 21—184.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]