Brandenburger Tor

triumphal arch, architectural landmark, border checkpoint, national symbol, city gate
Cymi hissəje	Berlin Customs Wall, inner German border
Soxtə taryx	1791
Orižinalə zyvonədə nom	Brandenburger Tor
Cici nom noəšone	Brandenburg an der Havel
Kišvər	Almanijə
Inziboti-ərozijə vohid	Berlin, Mitte
Located on street	Pariser Platz
Location	Berlin-Dorotheenstadt, Berlin-Mitte
Čoǧrafi koordinaton	52°30′59″N 13°22′40″E
Applies to jurisdiction	Almanijə
Xyvand	Berlin
Əhmijətinə hodisə	start of construction, building modification, building modification
Commissioned by	Friedrich Wilhelm II of Prussia
Inspired by	Propylaea of Athens
Cymiki soxtə byə	sandstone
Edaštə byə by əsərədə	Grundriss von Berlin
Era	Königreich Preußen
Architect	Carl Gotthard Langhans, Heinrich Strack
Architectural style	Greek Revival architecture
Date of official opening	6 Avgust 1791
Appears in the heritage monument list	list of heritage monuments in Berlin-Mitte
Heritage designation	architectural heritage monument, cultural heritage monument in Berlin
Rəsmi sajt	http://www.visitberlin.de/en/spot/brandenburg-gate
Xaštag	BrandenburgerTor, BrandenburgerTorBerlin
Veb-kamera səhifə	https://www.earthtv.com/de/webcam/berlin-brandenburger-tor, https://www.youtube.com/watch?v=OY6inDeSC-Y
Xosjətyš heste	tourist attraction
Maintained by	Berliner Immobilienmanagement

Brandenburger Tor (almani: Brandenburger Tor) — Berlin ijən Almanijə ən zynəjə taryxi abidon ijən simvoloniku gyləje. Cy Berlin mərkəzədə, ‘’‘Pariser Platz’’’ ijən ‘’‘Platz des 18. März’’’ arasında dəbyə. Brandenburger Tor ‘’‘Unter den Linden’’’ bulvari Qərb tərəfədə ijən ‘’‘Tiergarten’’’ Şərq kəno dəbyə.

Imro Brandenburger Tor Almanijə pevə omey, Berlin ijən Almanijə demokratikə taryx ən zynəjə simvoloniku gyləj hesab bedə.

Imro hestə bina 1788–1791-nə soron arasında Prussijə kral ‘’‘Friedrich Wilhelm II’’’ sifariši de memar ‘’‘Carl Gotthard Langhans’’’ tərəfindən layihə kardə ijən soxtə be.

Bina qədimə Yunan memarijə, xüsusilə Afina Akropol ‘’‘Propyläen’’’-iku ilham gəte.

Brandenburger Tor Berlin qədimə šəhr qapıoniku imro mandə yeganə qapıje.

Əçi səpe heykəltəraş ‘’‘Johann Gottfried Schadow’’’ layihə kardə məşhurə ‘’‘Quadriga’’’ dəbyə.

Vyrə

Brandenburger Tor Berlin ‘’‘Mitte’’’ rayonədə dəbyə.

Şərq tərəfədə:

Pariser Platz
Unter den Linden
Hotel Adlon
Akademie der Künste
ABŞ səfirijə

hestin.

Qərb tərəfədə:

Platz des 18. März
Tiergarten
Straße des 17. Juni
Siegessäule

tərəf ro šedə.

Šimol tərəfədə Reichstagsgebäude ijən Bundestag dəbyə.

Brandenburger Tor Almanijə federativə sijosijə mərkəziku čanq addım məsafədəje.

Kanə Berlin kəjbon

XVIII əsrədə Berlin Akzisemauer nom de vergi ijən gömrük divari de əhatə kardə byə.

Cy divar Berlin hərbi müdafiə divariku ve, əsasən šəhr bə daxil byə maloniku vergi gəte üçün istifadə bedə.

Divarədə čand qapı heste.

Cəvon mijono:

Brandenburger Tor
Potsdamer Tor
Hallesches Tor
Schlesisches Tor
Frankfurter Tor
Oranienburger Tor
Hamburger Tor
Rosenthaler Tor

hestin.

Imro originalə taryxi šəhr qapı kimi yalnız Brandenburger Tor mandə.

Brandenburger Tor

Brandenburger Tor ilk variant 1734-nə sorədə Berlin Akzisemauer de pevə soxtə be.

Cy imro binaiku sadə be ijən əsasən dı sütun ijən qapı elementoniku iborət be.

Qapı Berliniku Brandenburg tərəf ro səpe dəbyə be. Cy səbəbi de ‘’‘Brandenburger Tor’’’ nom gəte.

XVIII əsri axırədə Prussijə kral Friedrich Wilhelm II köhnə qapı əvəzədə daha monumentalə bina soxtə bej qəror gəte.

Tožə binə

1788-nə sorədə tojə Brandenburger Tor tikinti bino be.

Memar ‘’‘Carl Gotthard Langhans’’’ be.

Bina 1791-nə sorədə əsasən tamam be.

6 avqust 1791-nə sorədə hələ tam tamam nıbyə qapı ictimoi istifadəyə ačə kardə be.

Kəybə əvvəl ‘’‘Friedenstor’’’ — Sülhi kəybə — kimi mənalandırə kardə be.

Karl Gotthard Langhans

‘’‘Carl Gotthard Langhans’’’ 1732-nə sorədə bə dynjo ome ijən 1808-nə sorədə marde.

Cy Prussijə memar be ijən Berlin klassisizm yomin vyžnijə nümayəndoniku gyləj hesab bedə.

Brandenburger Tor cy ən zynəjə əsəre.

Langhans layihə de qədimə Yunan memarijə elementon Berlin memarijə de pevə karde.

Propyläen numunə

Brandenburger Tor dizaynədə Afina Akropol monumentalə giriş qapı — ‘’‘Propyläen’’’ — nümunə kimi istifadə kardə byə.

Cy səbəbi de bina qədimə Yunan məbəd memarijə xatırlə karde.

Brandenburger Tor Berlin klassisizm yomin ijən ən əhəmijətli abidoniku gyləje.

Memarijə

Brandenburger Tor qumdašiku soxtə byə monumentalə klassisist binae.

Əsasə hissə:

12 Dor sütun
beš keçid
Attika
Quadriga
dı yan bina

iku iborəte.

Šəhr daxil ijən xaric tərəfədə altı-altı Dor sütun heste.

Belə de ümumilikdə 12 əsasə sütun heste.

XIX əsr

XIX əsrədə Brandenburger Tor Prussijə ijən bəpeštə Almanijə imperijə ən vyžnijə dövlət simvoloniku gyləj be.

Kral, hərbi parad ijən rəsmi mərasimon qapı de sıx əlaqə hestin.

1871-nə sorədə Fyrəngyston-Prussijə dav bəpeštə qələbə paradon Berlinədə bə vyrə rosnə bən.

Brandenburger Tor qələbə paradon əsasə simvolikə vyroniku gyləj be.

Almanijə imperijə dovr

1871-nə sorədə Almanijə imperijə soxtə be ijən Berlin pajtaxt be.

Brandenburger Tor təzə imperijə dövlət mərasimonədə xüsusi roli heste.

Tor kəno Pariser Platz Almanijə aristokratijə, səfirijə ijən yüksək ictimoi həyot mərkəzoniku gyləj be.

Veimar Respublikə

1918-nə sorədə Almanijə imperijə süqut karde.

Brandenburger Tor Weimar Respublikə dövrədə həmən Berlin ən vyžnijə ictimoi ijən sijosijə abidoniku gyləj mande.

Müxtəlifə nümayiş, yürüş ijən sijosijə mərasimon qapı kəno bə vyrə rosnə bən.

Nasional-sosializm

30 janvar 1933-nə sorədə Adolf Hitler Almanijə kansler təyin kardə be.

Eyni šəv nasional-sosialist SA ijən başqa təşkilaton məşəl yürüş Berlin mərkəziku, o cümlədən Brandenburger Toriku bə ro ši.

Belə de Tor nasional-sosialist hakimijəti başlanğıc simvolikə səhnoniku gyləj be.

Nasional-sosialist dövrədə Brandenburger Tor dövlət propagandə şəkilon ijən mərasimonədə ve istifadə kardə be.

II Dynjo dav

II Dynjo davədə Berlin ağır bombardman ijən küçə davon məruz mande.

Brandenburger Tor həmən ve ziyan gəte.

Ətraf Pariser Platz binalon praktikə demək olar tamamilə xarab bən.

Tor yšti əsasə konstruksijə de ayaǧa mande, amma sütun, relyef ijən Quadriga ve zədələnə bən.

1945 Berlin dave

Aprel–maj 1945-nə soronədə Berlin Sovet ijən Alman qošunon arasında ağırə dav mərkəz be.

Brandenburger Tor Reichstag kəno dəbyə bej səbəbi de son davon mərkəzi regiononiku gyləj be.

Dav bəpeštə Tor xarabə Berlin ən məşhurə şəkiloniku gyləj be.

Berlin čo bej

1945-nə sorə bəpeštə Berlin dörd okupasijə sektorədə čo kardə be.

Brandenburger Tor Sovet sektor daxilində, amma Britanijə sektor sərhəd lap kəno dəbyə.

Belə de Tor Soyuǧ dav sijosijə coǧrafijə ən simvolikə vyroniku gyləj be.

17 ijun 1953

1953-nə sori 17 ijunədə Şərq Berlinədə fəhlə etirazon bə vyrə rosi.

Brandenburger Tor ətrafı həmən gərginlik ijən nümayişon səhnə be.

Bəpeštə Qərb Berlin Brandenburger Toriku Qərb tərəf uzanə ro ‘’‘Straße des 17. Juni’’’ nom gəte.

Berlinədə divo soxtə bej

13 avgust 1961-nə sorədə DDR rəhbərijəti Berlin daxilində sərhəd bağ karde.

Bəpeštə Berlin divar soxtə be.

Brandenburger Tor Şərq Berlin tərəfində, birbaşa sərhəd zonədə mande.

Qapı nə Şərq Berlin, nə Qərb Berlin adi əholi üçün sərbəst əlçatan be.

Tor dı sijosijə sistem arasında qošun, divar, tikanlı məftil ijən sərhəd qurğon arasında təcrid kardə be.

Təzə sor mərasim

Brandenburger Tor Berlin Təzə sor mərasimon ən zynəjə vyrəoniku gyləje.

31 dekabrədə ve odəm Straße des 17. Juni ijən qapı ətrafədə toplanə be bəžən.

Konserton ijən böyük ictimoi tədbiron təşkil kardə bedən.

Futbol ijən idman tədbiron

Brandenburger Tor böyük futbol turniron vaxtədə həm ictimoi azarkeš mərkəz kimi istifadə kardə bedə.

2006-nə sorə Almanijədə futbol Dynjo kuboki vaxtədə Straße des 17. Juni səpe böyük Fanmeile soxtə be.

Bəpeštə başqa futbol çempionatonədə həm cy ənənə davam karde.

Berlin Marathon

Berlin Marathon maršrut Brandenburger Tor de sıx əlaqə heste.

Yarış son kilometrədə Unter den Linden ijən Brandenburger Tor ətrafiku bə ro šedə.

Tor marafon ən zynəjə foto ijən televizijə görüntüoniku gyləje.

Turizm

Brandenburger Tor Berlin ən ve ziyarət kardə turistijə vyroniku gyləje.

Cy ačə ictimoi šəhr məkanədə dəbyə.

Tor ziyarət pulsuz-e.

Yaxın turistijə vyron:

Reichstagsgebäude
Holocaust-Mahnmal
Tiergarten
Unter den Linden
Pariser Platz
Potsdamer Platz
Museumsinsel

hestin.

Galerejə

Brandenburger Tor
Brandenburger Tor
Quadriga
Brandenburger Tor šəv
Tiergarten tərəfiku Berlin mərkəzi

Hənijən dijə bykə

Səvonon